در اين مقالة، موارد زير را بررسي خواهيم كرد:
الف- تعريف كلاس مالتيمديا از ديد ما
ب- استانداردهاي آموزشي انحصاري ما
پ- مقايسه كلاسهاي حضوري و كلاسهاي مالتيمديا
شايد شما هم تاكنون نام كلاسهاي مالتيمديا را شنيده باشيد.
· اما اصلاً اين كلاس مالتيمديا چيست؟
· آيا همان كلاس عادي است كه صرفا بصورت ويديويي ضبط شده است؟
· آيا داشتنِ يك تبلتِ قلمدار! براي برگزاري يك كلاس مالتيمديا كفايت ميكند؟
· اصلاً آيا هر فردي با كمترين تجربة آموزشي، مجاز به تدريس، آن هم به روش مالتيمديا هست؟
از حدود سال 1386 كه تدريس حرفهاي خود را در فضاي رقابتي كنكور آغاز كردم، همواره يكي از اصليترين دغدغههايم اين بود كه كداميك از روشهاي آموزشي بهينهتر بوده و منجر به يادگيري مؤثرتر و ماندگارتر ميشود. معيار كارآمد بودن آن روش نيز، فقط آمار قبولي دانشجويانم در كنكورهاي دكترا يا ارشد نبود. در جستجوي روشي بودم كه بتواند عشق و علاقة دانشجويان به رشتة تحصيليشان را نيز افزايش بدهد؛ هدفي كه بنظرم بسيار كارگشاتر و مهمتر از صرفِ قبولي در كنكور است. تحقيقات خود را آغاز كردم و روشهاي آموزشي گوناگوني را نيز ارزيابي نمودم. ماحصل تمامي بررسيها، سبك جديدي بود كه آنرا تدريس به روش مالتيمديا ناميدم. روشي كه گرچه حتي نامگذاري آن نيز ابتكار شخصي بنده بود اما متاسفانه بسياري از مدرسين كنكور آنرا با حل تمرين ويديويي! اشتباه گرفتند و با سوءاستفاده از نام اين سبك آموزشي، به سرعت آغاز به فروش يك سري حل تمرينهاي ويديويي، تحت عنوان كلاسهاي مالتيمديا نمودند. لطفا دقت كنيد كه:
|
كلاس مالتيمديا بسيار متفاوت با كلاسهاي ويديويي يا آنلاين است… |
الف- تعريف كلاس مالتيمديا از ديد مابطور خلاصه، آموزش به روش مالتيمديا نوعي از آموزش است كه گرچه در آن كلية مفاهيم آموزشي و روشهاي متنوع حل مسئله آموزش داده ميشوند، ولي ابزار آموزشي بكار رفته در آن از تنوع بسيار بيشتري برخوردار است. درواقع آموزش به روش مالتيمديا، آموزشي مبتني بر سرگرمي (يا Edutainment) است كه در آن براي انتقال مفاهيم آموزشي، از رسانههاي بسيار متنوعي نيز استفاده ميشود. بعنوان مثال برخي از رسانههايي كه ما در آموزشهاي خود از آنها استفاده كردهايم عبارتند از: · نرمافزارهاي مهندسي مانند: MATLAB و PSpice · انيميشنهاي آموزشي · انيميشنهاي تعاملي · ويديوهاي واقعي يا مجازي از پديدههاي علمي · تصاوير يا طرحهاي گرافيكي ويژه · صداها · جزوات نيمهآماده و ساير منابع متني نكتة ظريفي كه در آموزش به روش مالتيمديا وجود دارد اين است كه در اين نوع آموزش استفاده از محتواي متني در اولويت آخر قرار دارد و سعي بر آن است كه انتقال پيامهاي آموزشي، بيشتر با استفاده از تصويرسازيهاي ذهني و بطور ناخودآگاه انجام گيرد. ب- استانداردهاي آموزشي انحصاري مايكي از اصليترين و حياتيترين سؤالاتي كه دانشجويان براي ارزيابي يك كلاس بايد بتوانند به آن پاسخ دهند اين سؤال است كه آيا آن كلاس از استانداردهاي آموزشي حرفهاي پيروي ميكند يا صرفا به ارائه يك محتواي آموزشي بسنده كرده است؟ در ادامه، بمنظور پاسخ به اين سؤال بسيار مهم، مختصري از استانداردهاي آموزشي منحصربفرد و سختگيرانهاي را كه در توليد بستههاي آموزشي خود بكارگرفتهايم، ذكر ميكنيم:
|
||||||||||||||||
پ- مقايسه كلاسهاي حضوري با كلاسهاي مالتيمديا
يكي از پرتكرارترين سؤالاتي كه بارها و بارها از طرف دانشجويان عزيز دريافت كردهام اين سوال است كه: كلاس حضوري بهتر است يا كلاس مالتيمديا؟ در ادامه، ميكوشيم تا با مقايسة ويژگيهاي كلاسهاي مالتيمديا و كلاسهاي حضوري، به اين سؤال مهم پاسخ دهيم. مطالعه دقيق و ريزبينانه تحليل زير، اكيداً به كليه دانشجويان عزيز توصيه ميشود.
|
تذكر: در جدول ذيل، پيشفرض ما از كلاس مالتيمديا، صرفا كلاسهايي است كه براساس استانداردهاي ما تهيه شده و كلاسهاي مالتيمدياي تهيه شده توسط ساير اساتيد يا دانشجويان را دربرنميگيرد. |
|
|
مقايسه كلاسهاي حضوري با كلاسهاي مالتيمديا |
|
|
كلاسهاي حضوري |
كلاسهاي مالتيمديا |
|
يكبار مصرف بودن دورههاي آموزشي (تهديد جدي براي دانشجويان ضعيف) |
امكان استفاده مكرر از دورههاي آموزشي (مناسب بخصوص براي دانشجويان متوسط و ضعيف) |
|
افت راندمان بدليل طولاني بودن جلسات (كلاسهاي حضوري عموما 3 يا 4 ساعته هستند، درحاليكه از نظر آموزشي پس از 2 ساعت، راندمان يادگيري تقريباً 50% افت ميكند و دانشجويان بشدت خسته ميشوند) |
ماكزيمم راندمان بدليل قابليت تنظيم طول جلسات (با توجه باينكه زمان كلاسهاي مالتيمديا كاملا قابل تنظيم و مديريت توسط خود دانشجو ميباشد، خستگي يا افت راندمان ناشي از طولاني بودن كلاس در اين روش بي معناست) |
|
اتلاف وقت و هزينه بدليل رفت و آمدهاي مكرر |
بي نياز بودن از هرگونه رفت و آمد |
|
اتلاف وقت و كاهش تمركز دانشجويان هنگام جزوهنويسي (تهديد جدي براي كليه دانشجويان) |
آماده بودن كل محتواي آموزشي بصورت جامع و از پيش آماده شده (مناسب براي كليه دانشجويان) |
|
راندمان زماني پايين (مثلا در يك كلاس حضوري 90 ساعته، بيش از 45 ساعت از زمان كلاس صرف جزوهنويسي، رسم شكلها، مرور جلسات قبل، آنتراكها و … ميشود) |
راندمان زماني بسيار بالا (مثلا در يك كلاس مالتيمدياي 90 ساعته، دست كم 89 ساعت از كلاس مفيد است زيرا هيچگونه عامل اتلاف كننده زماني وجود ندارد) |
|
مقيد شدن به يك روز و ساعت خاص جهت برگزاري كلاس |
آزادي كامل در انتخاب ايدهآلترين زمان ممكن جهت يادگيري |
|
مقيد شدن به يك فضاي آموزشي غالباً غيرايدهآل (بخصوص بدليل انواع محدوديتهاي فيزيكي مانند نويز محيط، كيفيت نامناسب تخته يا ماژيك، تهويه نامناسب، حاشيههاي كلاسهاي كنكوري و …) |
آزادي كامل در انتخاب يك فضاي آموزشي ايدهآل (بخصوص بدليل نبود هرگونه محدوديت فيزيكي مانند نويز محيط، كيفيت نامناسب تخته يا ماژيك، تهويه نامناسب، حاشيههاي كلاسهاي كنكوري و …) |
|
عدم تضمين بالاترين كيفيت آموزش (بدلايلي مثل بداههگويي مدرس و امكان بروز خطا، طولاني بودن جلسات و خستگي و كسالت اساتيد و دانشجويان و …) |
تضمين بالاترين كيفيت آموزش (بدليل ضبط محتواي آموزشي كلاسها در شرايط ايدهآل و مقيد نبودن به محدوديتهاي مربوط به تدريس فيالبداهه يا خسته شدن اساتيد و دانشجويان و …) |
|
مقيد شدن به سرعت تدريس استاد (برگزاري هر يك جلسه در هفته، دانشجويان را مجبور به تخصيص زماني ثابت براي يادگيري كليه نكات آموزشي با سطوح مختلف دشواري ميكند در حاليكه سرفصلهاي دشوار زمان بيشتري را ميطلبند و ثابت بودن سرعت پيشرفت كلاس باعث ميشود بسياري از دانشجويان به مرور از برنامه آموزشي كلاس عقب بيفتند.) |
اختيار عمل در تنظيم سرعت مطالعه (آزادي عمل در تنظيم سرعت مطالعه اين امكان را به دانشجويان ميدهد تا بر حسب ميزان دشواري نكات مختلف آموزشي، براي سرفصلهاي سادهتر زمان كمتر، و براي سرفصلهاي دشوارتر زمان بيشتري را اختصاص دهند و بدين ترتيب بدون دغدغه جا ماندن از كلاس، رشد كنند.) |
|
عدم نمایش فیلمها و انیمیشنهای آموزشي و شبیهسازیهای کامپیوتری بسيار آموزنده و جذاب |
امکان نمایش فیلمها و انیمیشنهای آموزشي و شبیهسازیهای کامپیوتری بسيار آموزنده و جذاب |
|
مقيد شدن به ترتيب آموزشي استاد (تهديد بخصوص براي دانشجويان توانمند) |
امكان مطالعه انتخابي و غيرترتيبي (مناسب براي كلية دانشجويان) |
|
جبرانناپذير بودن جلسات غيبت كلاسي |
جبرانپذير بودن محدوديتهاي زماني |
|
دشواري مرور كل سرفصلها در كوتاه-مدت (تهديد جدي براي جمعبندي يكماه آخر) |
امكان مرور ساده كل سرفصلها در كوتاه-مدت (بسيار مناسب براي جمعبندي يكماه آخر) |
|
امكان به حد نصاب نرسيدن و كنسل شدن كلاس (محدود شدن كلاس به برخي كلان شهرهاي خاص) |
تضمين برگزاري كلاس در كل كشور (قابل استفاده در كل كشور) |
|
نامناسب براي افراد شاغل و دانشجويان ترمهاي آخر |
مناسب براي افراد شاغل و دانشجويان ترمهاي آخر |
|
شهريه بسيار بالا (بدليل هزينههاي سربار مربوط به سود موسسات، اجارهبهاي مكان كلاس، تبليغات، خريد جزوات نيمهآماده و …) |
شهريه نسبتا مناسب (بدليل حذف هزينههاي سربار مربوط به سود موسسات، اجارهبهاي مكان كلاس، تبليغات، خريد جزوات نيمهآماده و …) |
|
محدود بودن دفعات برگزاري كلاس در سال (معمولا فقط 2 ترم در سال) |
نامحدود بودن دفعات برگزاري كلاس در سال (هر لحظهاي كه اراده كنيد در كلاس درس هستيد!) |
|
عدم امكان ارائه آپديتهاي جديد احتمالي (تهديد جدي براي دانشجوياني كه براي قبولي برنامه |
امكان ارائه آپديتهاي جديد احتمالي (مناسب براي دانشجوياني كه براي قبولي برنامه |
|
دشواري و هزينه زياد برگزاري دورههاي تكميلي نكته-تست يا المپياد (تهديد براي دانشجويان توانمند) |
سهولت و هزينه پايين برگزاري دورههاي تكميلي نكته-تست يا المپياد (مناسب براي دانشجويان توانمند) |
|
محدود شدن طول دوره به يك ترم 4 ماهه (و در نتيجه عدم ارائه سرفصلهاي پيشرفته نظير جبرانسازها، قضاياي شبكه، گرافها، دياگرام نيكولز و …) |
محدود نشدن طول دوره به يك ترم 4 ماهه (و در نتيجه امكان ارائه سرفصلهاي پيشرفته نظير جبرانسازها، قضاياي شبكه، گرافها، دياگرام نيكولز و …) |
|
محدوديت در رفع اشكال شخصي (بدليل محدوديت زمان كلاس و اتلاف وقت سايرين) |
محدوديت در رفع اشكال شخصي (صرفا بدليل محدوديت ناشي از عدم تعامل مستقيم) |
|
راندمان پايين براي داوطلباني كه تابحال واحد درسي مربوطه را نگذراندهاند. (مثلا افرادي كه قصد تغيير گرايش يا رشته دارند) |
راندمان بالا براي داوطلباني كه تابحال واحد درسي مربوطه را نگذراندهاند. (مثلا افرادي كه قصد تغيير گرايش يا رشته دارند) |
خانه برق (وبسایت شخصی استاد تقوی کنی) كارشناسي ارشد و دكتراي برق (مولف و مدرس برتر كلاسهاي كنكور كارشناسي ارشد و دكتراي رشته مهندسي برق)